Boerderijen, schapen, een eenzame kapel en kilometers stenen muur markeren de wijngaarden van het Italiaanse Puglia. Ze lijken in het landschap opgenomen alsof er nooit iets anders is geweest. Maar schijn kan bedriegen. En dat is hier op z’n minst gedeeltelijk het geval. Want hoofdzakelijk de horizonten zijn sinds de vermelding van de wingerds in de douane-registers uit de zestiende eeuw van lijn veranderd. De stenen decors die zand- en zilverkleurig oplichten als de zon er zin in heeft, liggen er onveranderd en bijna onverzettelijk bij. Zoals het overheersende Castel del Monte, dat de verlichte monarch Frederik II von Hohenstaufen dat in 1220 als jachtslot liet bouwen. Niet geneigd tot verandering zijn ook de wijnboeren in deze streek eeuwenlang geweest. Ze leerden het vak van kloosterlingen, die het wijnmaken met de destijds beschikbare middelen tot een ware kunst hadden verheven. De wijntradities waarmee de cultuur en het land honderden jaren hun contouren behielden, omkaderen nog altijd het ambacht van vandaag. Maar daarbinnen is de tijd opgeschakeld naar de versnelling die het huidige levensritme bepaalt. Alleen de verandering is blijvend. En die is even modieus als onberekenbaar.

Innovatie

In het gewricht van die verandering heb ik in Puglia met een groep collega’s de wijngaard-aarde geroken en geproefd. En ook de innovatieve kracht ervaren waarmee deze regio de internationale ontwikkelingen omzet in wat haar past. Jonge creatieve wijnmakers werken in het veld en daarbuiten aan smaakverleggende vineuze vaardigheden. En aan de verkenning van inheemse druivenrassen die voorheen als onbetekenend werden afgedaan. Een van de leidende bedrijven,Torrevento in de gemeente Corato,liet ons met de resultaten kennismaken in een verticale proeverij, met in de hoofdrol de Nero di Troia, die nogal wat discussie opleverde. De wijn die tot botteling nooit op barrique maar sinds enkele jaren wel op foeders tot 5000 liter rust, rijpt sinds 2004 op Frans Allier-eiken. Torrevento heeft net zo lang met hout ge