Is de Britse wijndinosaurus Michael Broadbent nou wel of niet de eerste de beste? De oudere generatie vindt van wel. De jongere kiest eerder voor: niet. Want die heeft haar eigen waarderingsmaatstaven. En die wijken nogal af van die van Michael. Nou is dat ook geen wonder. Want de man heeft jarenlang wijnen moeten veilen. En daar zaten erbij die je niet eens aan non grata-visite zou willen schenken. De seniorengeneratie heeft Michael niettemin lang als wijnreferentieheer in ere gehouden. Zijn Woord was voor hen geen Vlees maar Wijn geworden. En die volgelingen hebben zich daaraan decennialang gelaafd. Totdat zich de eerste aarzelende haarscheurtjes in het aardewerk van zijn weerbarstige wijnbeschouwingen aftekenden. Aanvankelijk verklaard als het gevolg van enige ervaringsoxidatie. Maar later als een verjaring van opvattingen, waarvoor de nieuwere generatie hem met terugwerkende kracht en met de 'kennis van nu' wel zou hebben willen aanpakken.

Onoverzichtelijk

Michael, columnist voor het Britse wijnblad Decanter, heeft in die hoedanigheid inmiddels een jubileum gevierd. Zijn bazen lieten weten dat hij z'n vierhonderste column had gecomponeerd. En hoewel menig polderlands wijncolumnist daarvan in de helft van Michels incubatieperiode een veelvoud heeft gepubliceerd, wilde Decanter toch niet om Michaels scheppingsdrift heen. Zelf wilde deze wijnboodschapper er ook iets bijzonders van maken. En wat rolde daar in een gesprek rondom dit thema uit? Dat de wijnwereld sinds Michaels verschijning op aarde steeds onoverzichtelijker is geworden. Niemand kan ontkennen dat de man daarmee het gelijk aan zijn kant heeft. Die keiharde oplegwijnen uit Michaels vlegeljaren, door hem eertijds persoonlijk opgehemeld als de gulste gaven gods, maken al jaren voor niemand meer de drinkdienst uit, een enkele hardnekkige 'connaisseur' uit hetzelfde tijdperk niet te na gesproken. Zelfs de hedendaagse doe-het-zelf-wijnadel heeft door dat ook andere wijntypen een prijzende proefnotitie kunnen verdienen, ook al moeten ze binnen een jaar door het keelgat.

Oplossing

Maar Michael liet het daar niet bij. Hij vindt dat de consument slecht de weg gewezen wordt in de wereldwijde doolhof van drinkbare wijnen. Terwijl er toch een sterke behoefte aan betrouwbare gidsen bestaat. Met lede ogen ziet deze wijnveteraan ook aan dat de 'business' zich tot steeds grotere en dus onoverzichtelijke 'units' opblaast. Waarmee er steeds minder ruimte komt voor de waarachtige, kleine specialist. En ook op die punten zal niemand zijn gelijk willen betwisten. Daarom zou ik Michael dringend en gratis willen aanbevelen toch nog maar een vervolgcolumn te baren, met daarin het ei van Columbus. Want wijzelf zijn niet tot een overtuigende en alles dekkende oplossing in staat. Kijk maar naar wat onze nationale wijnpluggers zoal uitspoken in kranten en op websites. De reclame, promotie en productinfo druipen er vanaf. Dat is niet het soort voorlichting waar Michael op doelt, maar 'business', waarin oprechte voorlichting verdrinkt. Hoe moet de consument reageren als hem de ene week deze witte kanjer wordt aangeraden en de volgende weer een andere? Zijn die wijnen gelijkwaardig? Of is die ene toch aan die andere ondergeschikt? En als je een dozijn van die wijnen hebt geplugd, is de consument dan bij zijn keuze geholpen? Daar wordt in die kringen nooit over nagedacht.

Tevergeefs

Michael wil dat die houding verandert. Het heeft geen zin consumenten de weg te wijzen naar een wijnheer uit de actieradius van de plugger. Een betrouwbaar en volledig overzicht per land van wat daar aan wijn de moeite van het aanschaffen waard is, daar zoek je tevergeefs naar. Ja, gidsen zijn er genoeg. Meestal nationale, waarvan er enkele zonder bijbedoelingen een redelijk zicht bieden op de jaarlijkse oogstkwaliteit. Maar hoe weet de buitenstaander nu welke informatie tekort schiet of deugt als de 'persberichten' daarover al bijna ontploffen van overdrijving?

Het blijft altijd een gok. Ten eerste lopen de proefervaringen van consumenten - de hemel zij geprezen - lang net altijd parallel. Ten tweede blijft er sprake van genetisch bepaalde voorkeuren. En ten derde wekt een wijnbeoordeling van een internationaal samengestelde vakjury meer vertrouwen dan die van de enkeling, hoe fraai zijn gids er ook mag uitzien.

Hoe vanuit dat soort verschillen de wijnconsument de enige, onwrikbare waarheid zou kunnen worden verteld, is mij en raadsel. En wie vaart op het kompas van wijnpluggers, heeft te weinig zelfvertrouwen om zelfstandig keuzen te maken. Ik denk niet dat Broadbent met zijn pleidooi voor meer voorlichting (en welke dan?) daarin verandering zou kunnen brengen.